bitloos paardrijden petra mensink PMC bitloos hoofdstel cursus les

Bitloos Paardrijden

Kennisbank - Online Academy - Webshop PMC bitloos


Verzet bij het paard

Heeft je paard ergens in zijn lichaam problemen en vraag je iets van hem wat hij op dat moment niet kan, dan zal hij dat uiten middels verzet.
Verzet van het paard kan diverse fysieke en rijtechnische oorzaken hebben. Ook de aanwezigheid of de inwerking van een bit kan de oorzaak zijn van verzet.

Wanneer het paard uiting geeft aan ongemak of pijn, wordt dikwijls overgegaan naar een scherper bit, terwijl de praktijk leert dat we juist naar een zachter of juist helemaal geen bit moeten overgaan. Ook worden er dikwijls 'hulp'middelen toegepast, zoals het omhangen van een slofteugel of thiedemanteugel, de neusriem strakker doen, een tonglepelbit gebruiken, de tong vastbinden en de mond dichtsnoeren.

Wanneer je je realiseert dat een paard verzet toont omdat hij ergens last van heeft of pijn heeft, en niet omdat hij 'lastig is' of 'kliert', dan realiseer je je vast wel dat deze zogenaamde 'hulp'middelen pure martelingen zijn voor het paard. Het paard heeft namelijk nog steeds pijn, maar kan hier geen uiting meer aan geven en is genoodzaakt zich over te geven.

Een aantal voorbeelden van verzet

  • sterk maken van de onderhals (onderhalsspieren aanspannen om de pijn te onderdrukken)
  • wegdrukken/vasthouden van de rug(spieren)
  • de tong over het bit leggen
  • de tong uit de mond leggen
  • buiten de mond brengen van de tong
  • opensperren van de mond
  • omhoog brengen van het hoofd
  • met het hoofd naar beneden of naar voren rukken (en hierbij de ruiter uit het zadel trekken)
  • op de voorhand lopen
  • 'sterrenkijken'
  • schudden met het hoofd
  • verkrampt/gespannen/verstijfd lopen en 'niet loslaten'
  • 'achter het bit' lopen
  • de tong tegen het bit aandrukken en vluchtgedrag vertonen
  • verstijven in de onderkaak en hals
  • rennerig zijn c.q. 'sjezen' tijdens het rijden
  • bokken, steigeren, staken, omhoog komen
  • verdere tekenen van spanning en stress, zoals overvloedig schuimen, op het bit knabbelen, schrikgedrag, vluchtgedrag, overgevoeligheid voor prikkels en nervositeit

Oorzaken in de mond al dan niet in combinatie met het bit

  • Een slecht onderhouden gebit.
  • Wanneer een element dominant is (uitsteekt boven de kiezenrij), veroorzaakt dit een scheve kaakdruk en dus pijn.
  • Gevoeligheid in de mond van het wisselen (t/m het 5e levensjaar).
  • Het niet los komen van melksnijtanden of melkkiezen (doppen), met als bijkomend gevolg dat het betreffende element boven de tanden- of kiezenrij uit steekt en de scherpe wortelpunten in het tandvlees kunnen drukken.
  • De aanwezigheid van wolfskiezen, de rudimentaire kiezen die voor de eerste kiezen zitten. Als je met bit rijdt, is het verwijderen van de wolfskiezen noodzakelijk, omdat het paard hier vrijwel altijd pijn van ondervindt zodra er een bit tegenaan komt.
  • Haken aan de kiezen, die het wangslijmvlies en/of de tong pijnlijk kunnen beschadigen. Door haken op de eerste of laatste kiezen wordt de voorwaartse- en achterwaartse beweging van de kaak geblokkeerd en kan het paard niet nageven.
  • Het doorkomen van een blinde hengstentand. De hengstentand komt net niet door het tandvlees, waardoor er veel druk op dat gebied staat en dus pijn.
  • Wangslijmvlies dat klem komt te zitten tussen het bit en de lagen en/of eerste kies.
  • Een korte mondspleet, waardoor een bit laag wordt ingehangen. Hoe lager in de mond, hoe gevoeliger het bit inwerkt.
  • Afgeknelde tong of te veel druk op de tong.
  • Te veel druk op de lagen.
  • Te veel druk op het verhemelte (notenkraker-effect).
  • Een te smal, te breed of te dik bit.
  • Beschadigingen, wonden of oude trauma's in de mond; vaak de lagen of de tong.
  • Diverse tongproblemen. (Lees ook het blog De tong van het paard.)
  • Verder komen vaak tandvleesontstekingen, botwoekeringen, gefractureerde kiezen en tandwortelontstekingen voor.

Deze problemen kunnen allemaal aanleiding geven tot verzet bij het paard. 'Verzet' is de lichaamstaal van het paard waarmee hij laat zien dat hij ongemak, onbegrip of pijn ervaart.
In de meeste gevallen zal bitloos een grote bijdrage leveren aan het welbevinden van het paard en de reden voor verzet wegnemen.
Verder is het essentieel dat het paard een optimaal passend en comfortabel zadel heeft; iedere vorm van discomfort kan oorzaak zijn voor verzet. Daarnaast zijn oorzaken van verzet te vinden elders in het lichaam, zoals de rug, het bekken, het SI-gewricht en het CTO-gebied.
Ook de ruiter kan de oorzaak zijn van verzet bij het paard.

De ruiter als reden voor verzet

  • Onjuiste houding & zit.
  • Scheef zittende ruiter.
  • De ruiter is niet mee maar tegen de beweging van het paard.
  • Onvoldoende basis gelegd, gebrek aan zitlessen.
  • Onvoldoende rijtechnisch inzicht.
  • Te veel concentreren op de ronde houding in de hals, maar vergeten wat daaraan voorafgaand hoort te gaan (er wordt veelal 'aan de voorkant' gereden in plaats van 'van achteren naar voren door het hele lijf').
  • Het paard is 'doof voor het been' gemaakt door veelvuldig en onnodig aansporen en loopt mede hierdoor op de voorhand.
  • Tegelijkertijd 'remmen en gas geven'.
  • Gebruik van "hulp"middelen.
  • Ruwe en/of onrustige handen.

Voorbeelden van praten door middel van verzet

bitloos hoofdstel rijden sidepull kaptoom optoming les cursus aanleuning

Hulp & advies

Wil je er zeker van zijn dat het zadel en het hoofdstel waar je mee rijdt goed passen en comfortabel zijn voor je paard, en niet de oorzaak zijn van verzet? Lees dan wat ik voor jou en je paard kan betekenen met een zadel/hoofdstel fitting.

Wanneer je denkt dat jouw paard een bit nodig heeft en zonder bit niet goed te rijden of zelfs niet te houden is, overweeg dan toch de overstap naar bitloos. Ok als de gedachte aan bitloos jou onzeker maakt en ok wanneer je vindt dat jouw paard eigenwijs, sterk, lui, heftig, hoog in het bloed of schrikkerig is.
Ik ga je helpen in mijn gratis online Masterclass. Vraag 'm nu meteen aan.

Wil je beginnen met bitloos paardrijden en heb je allerlei vragen, twijfels en zorgen over de rem, het stuur en controle? En wil je graag zonder bit heerlijk ontspannen en in wederzijds vertrouwen genieten van jullie buitenritten? Maak dan een goede start met de Bitloos Paardrijden starterskit! Klik op de button en ontdek hoe jij de beste start kunt maken en jouw paard nooit meer een bit in hoeft!
bitloos

Gerelateerde blogs


Verzet bij het paard is een blog van Bitloos Paardrijden.
Auteur: Petra Mensink, d.d. 14 augustus 2009.
Copyright 2009 Bitloos Paardrijden, all rights reserved.

Wil je beginnen met bitloos paardrijden en heb je allerlei vragen, twijfels en zorgen over de rem, het stuur en controle? En wil je graag zonder bit heerlijk ontspannen en in wederzijds vertrouwen genieten van jullie buitenritten? Maak dan een goede start met de Bitloos Paardrijden starterskit! Klik op de button en ontdek hoe jij de beste start kunt maken en jouw paard nooit meer een bit in hoeft!
bitloos