bitloos paardrijden petra mensink PMC bitloos hoofdstel cursus les

Bitloos Paardrijden

Kennisbank - Online Academy - Webshop PMC bitloos


Bitloos buitenrijden

bitloos buitenrijden buitenrit zonder bit

Bitloos rijden in de rijbak wordt over het algemeen nog wel geaccepteerd, maar bitloos de straat op, het bos in of de heide over, daar wordt nog vaak van gedacht dat dit gevaarlijk is, dat je zonder bit geen 'rem', geen 'stuur' en geen 'controle' zou hebben.
Dit is echter een grote misvatting.
De rem is de bereidheid van het paard om te stoppen, niets meer en niets minder. Wel of geen bit doet daar niets aan af. De ervaringen zijn juist ook dat een paard zonder bit veel gemakkelijker terug te nemen is dan met bit, omdat er dan in plaats van pijn juist rust en leiderschap wordt ingezet.

Veilig buitenrijden valt of staat met de basis. Belangrijk is ook te weten dat je niet 'remt' en 'stuurt' met je handen c.q. teugels, maar met je zit, focus en energie, en de verbinding met je paard.
Stel je eens voor dat je paard schrikt, bang wordt en wil vluchten, en dat hij vervolgens een pijnscheut in z'n mond krijgt. Gevolg is dat het paard alleen maar harder zal gaan rennen (gevaar + pijn = wegwezen!), door de pijn heen rent en daardoor volledig onbereikbaar is geworden.
Het is een grote misvatting dat pijninwerking "controle" zou geven. Wanneer de basis tussen paard en ruiter goed is, heb je de belangrijkste vorm van veiligheid gecreerd. De basis is noodzakelijk voor het wederzijdse vertrouwen en rust.
Lees ook mijn blog Het moet wel veilig zijn.

Meer ontspanning

Het is gebleken dat vrijwel lle paarden die bitloos worden gereden, veel meer ontspannen en relaxed zijn. En omdat er geen spanning meer is, zijn de schrikreacties ook minder. En wanneer er wl een schrikreactie is, wordt er niet met een pijnprikkel gereageerd, dus is de reactie na het schrikken ook weer meer ontspannen. Je kunt dus gerust stellen dat rijden zonder bit juist veiliger is dan met bit, en is het dus de omgekeerde wereld van wat veelal gedacht wordt.

Belangrijk: het bovenstaand over bitloos geldt nit voor de hackamore. De kinketting of kinriem van de hackamore werkt in op de onderkaakzenuw en treedt bij het aantrekken van de teugels door middel van de schaar in werking. Dit geeft een intense pijnreactie bij het paard, vergelijkbaar met de inwerking van een bit. Wanneer een paard in blinde paniek gaat rennen, dan kan hij - net als bij een bit - door deze pijn heen lopen. De hackamore is vanwege z'n hefboomwerking qua pijninwerking een vervanger van het bit en is daarom sterk af te raden.
In de praktijk blijkt dat hoe zachter en comfortabeler het bitloze hoofdstel is, hoe meer vertrouwen het paard heeft en hoe meer ontspannen hij zal zijn. Dat is wat je immers wilt: een relaxed paard dat vertrouwen heeft. Begin jouw bitloze reis dus meteen goed met een optoming uit de PMC bitloos lijn.

je-paard-laten-beslissen

Veilig

Wanneer je het niet aandurft om zonder bit naar buiten te gaan, bijvoorbeeld omdat je paard harder wil dan jij, zich sterk maakt, schrikkerig is of er vandoor gaat, en jij zelf nog onvoldoende vertrouwen hebt, dan zijn jullie samen nog niet klaar om op pad te gaan; met of zonder bit. Je hebt dan namelijk een paar belangrijke stappen overgeslagen, stappen die nodig zijn om een goede basis te leggen die zorgt voor veiligheid, rust en vertrouwen.
Een paard is van nature right-brained, dat wil zeggen dat hij instinctmatig vanuit z'n rechterhersenhelft reageert, namelijk vluchten. Dit zijn de drie bekende F's:
- Flight (weglopen voor pijn of gevaar)
- Fight (aanvallen als pijn of gevaar dreigt)
- Freeze (apatisch worden bij pijn of gevaar, ook bij aanhoudende pijn)
(en de 4e F: faint, zich laten vallen)

Vertrouwen

Om het instinctieve vluchtgedrag van je paard te verminderen, kun je zijn linkerhersenhelft gaan trainen. Je kunt je paard leren om zelfvertrouwen te krijgen, om dapper te worden, om leren na te denken, om de situatie leren in te schatten en aan te gaan, om nieuwsgierig te worden, om 'het enge' als een uitdaging te leren ervaren, etcetera. Dit kun je doen door middel van grondwerk, volg-, leid- en obstakeloefeningen en door veel met je paard aan de hand te gaan wandelen.
Daarnaast is de basis "vertrouwen". Door bovenstaande oefeningen, trainingen, ervaringen en omgangsvormen bouwt je paard vertrouwen op; in zichzelf ('ik durf dat wel, ik vind dat niet eng'), in de situatie (hij heeft ervaren dat hij niet opgegeten wordt door enge dingen en blijft dus kalm) en in de jou als mens en ruiter (jij bent een sterke, betrouwbare leider en je paard weet en voelt dat hij bij jou veilig is en dat jij de situaties goed inschat, zoals een leidende merrie in een kudde dat ook doet).
Ook is het belangrijk dat jij zlf alle vertrouwen hebt; in jezelf ('ik kan dat prima aan', geen twijfel, onzekerheid, angstgedachten), in de situatie (niet bang zijn dat er iets gebeurt) en in je paard (er op vertrouwen dat je paard bij je blijft en zich veilig voelt in jouw oordeel).

Er is dus best wat voor nodig om in vertrouwen en in alle rust met je paard de weg op te gaan. Een bit bewerkstelligt dit alles niet, wees je daar goed van bewust. De schijnveiligheid van een bit zit in je hoofd, niet in de mond van het paard.

bitloos hoofdstel rijden sidepull kaptoom optoming les cursus aanleuning

Bitloos op pad

In principe kun je zonder al te veel voorbereiding bitloos buitenrijden wanneer bovenstaand allemaal in orde is. Je kunt het geleidelijk aan opbouwen en begin gewoon eens lekker in de rijbak of in de wei, om het samen te ervaren en te voelen hoe dat nou is zonder bit.
Wanneer je een buitenrit wilt maken, kun je beide hoofdstellen bij je paard om doen, dus zowel die met bit als die zonder bit (wel de overbodige, dubbele riempjes eraf halen, zodat je paard daar geen hinder van heeft). De teugels aan het bit laat je liggen en doe je niets mee, en je rijdt met de teugels aan het bitloos hoofdstel. Zo heb je voor je eigen gemoedsrust het bit 'achter de hand' en kun je ervaren dat je het bit helemaal niet nodig hebt.
Wanneer je het voor je eigen gevoel aandurft, kun je het bit voortaan wel achterwege laten en naar de ijzerboer brengen.

Controle

Nu rijst bij jou misschien nog de vraag wat je moet doen in geval van verlies van controle. Ook hier geldt weer: wanneer jij bang bent geen controle te hebben, dan zijn jullie samen nog niet klaar om naar buiten te gaan; met of zonder bit.

Wanneer de basis goed is, dan kn het een keer gebeuren dat je paard in paniek raakt. En dat er op dat moment paniekgedachten door je hoofd gaan over wat er eventueel allemaal kan gebeuren, zoals van je paard vallen of in een gevaarlijke verkeerssituatie terechtkomen. Blijf dan vooral rustig, ga niet schreeuwen of aan de teugels trekken, ook al is dit erg moeilijk. Breng je adem terug naar je buik en adem rustig in en langzaam uit. Je paard zal hier zeker op reageren. Blijf in gedachten in het hier en nu. Zing een liedje. Hou je stemgeluid laag en gebruik lage tonen, zodat je je longen leegmaakt en je spieren kunnen ontspannen.
Ondertussen kun je voorzichtig kleine ophoudingen geven, maar vraag je paard nooit om stil te gaan staan. Als je de ruimte hebt, probeer dan op een volte te rijden. Wanneer je je paard aan n kant ombuigt, wordt zijn sterke schoudergordelspier (de M. brachiocephalicus) aan n zijde aangesproken, waardoor het paard wel met afremmen om zijn balans te bewaren. Denk aan je intentie van vertragen, houd je ademhaling laag en ontspan je spieren, dan zal je paard vanzelf vertragen.
Over het algemeen als het paard schrikt van iets, zal het uit zichzelf (wanneer je niets zou doen) na ongeveer 400 500 meter - en vaak al eerder - weer stil staan om het gevaarte vanaf die afstand te observeren.

In mijn boek Zorgeloos bitloos ga ik uitgebreid op onder andere dit onderwerp in. Zorg dat je dit boek gaat lezen, zodat je de nodige inzichten en handvaten krijgt en de eerste stappen kunt zetten naar het zorgeloos bitloos buitenrijden.
Het boek is als E-book te bestellen via www.zorgeloos-bitloos.nl.

boek e-book zorgeloos bitloos

Verzekering

De laatste zorg die jou misschien nog bezighoudt, is of je wel of niet verzekerd bent als je bitloos rijdt. Meer hierover kun je lezen in mijn blog Bitloos en verzekering.

Online cursussen

Als jij dolgraag in volledig wederzijds vertrouwen, rust en ontspanning wilt genieten met je paard, dan kun je terecht bij de Bitloos Paardrijden Online Academy. Daar vind je de mooie, leerzame online cursussen waarin je alles leert om voortaan ontspannen en veilig bitloos met je paard op pad te gaan, zodat jullie samen met volle teugen kunnen gaan genieten!

cursus bitloos

Wil je beginnen met bitloos paardrijden en heb je allerlei vragen, twijfels en zorgen over de rem, het stuur en controle? En wil je graag zonder bit heerlijk ontspannen en in wederzijds vertrouwen genieten van jullie buitenritten? Maak dan een goede start met de Bitloos Paardrijden starterskit! Klik op de button en ontdek hoe jij de beste start kunt maken en jouw paard nooit meer een bit in hoeft!
bitloos

Gerelateerde blogs


Bitloos buitenrijden is een blog van Bitloos Paardrijden.
Auteur: Petra Mensink, d.d. 12 november 2008.
Copyright 2008 Bitloos Paardrijden, all rights reserved.